Geschiedenislab is op zoek naar verhalen over de tweede wereldoorlog in Rotterdam Noord. Een aantal mensen vertelde ons hoe ze stiekem naar de radio luisterden. x91Mijn buurman had een radiootje achtergehouden. Die had hij weggemoffeld in een keukenkastje. Als Radio Oranje kwam dan ging ik naar boven toe en dan lagen we allebei op de grond met ons hoofd in het keukenkastje om te luisteren wat daar werd gezegd,x92 vertelde een mevrouw. Na afloop van de uitzending tikte ze altijd bij haar Joodse onderburen op het raam om hen het laatste nieuw te vertellen. Soms werd er op basis van die berichten een vlugschrift gemaakt en verspreid door de stad.

Nieuwsgierig geworden naar de radiox92s uit de jaren dertig en veertig besluit ik een kijkje te nemen in het Radiomuseum. Harry de Jong, oud-directeur van Correct, had al verteld over de enige radio die tijdens de oorlog verkocht werd en waarop je alleen kon luisteren naar Duitse propagandazenders. Het radiomuseum heeft er nog een exemplaar van, compleet met nazi-embleem en een waarschuwing om niet naar andere buitenlandse radiozenders te luisteren. De eerste radiox92s van net na de oorlog staan er ook, in het begin samengesteld uit oude onderdelen, het tekort aan materiaal is dan nog duidelijk zichtbaar. Op de radio uit 1947 kun je afstemmen op Radio Herrijzend Nederland. Maar het meest fascinerend is toch het sigarenkistje met daarin een blokje kristal en wat koperdraad. Dat je daarmee signalen uit heel de wereld kunt opvangen is een mooi idee. Zit er eigenlijk zox92n sigarenkistje in het overlevingspakket dat we tegenwoordig allemaal in huis moeten hebben?

Rotterdams Radio Museum